HAVELSAN baş direktoru Mehmet Akif Nacar bir çox ilkləri inkişaf etdirdiklərini vurğulayaraq qeyd edib: “Biz barmaq izi tanıma texnologiyasını istehsal edən 7-ci ölkəyik. Biz dəniz təhlükəsizliyi üçün iki mühüm layihə hazırlamışıq. Bizim avtonom texnologiyalarımız sərhədlərimizi qoruyacaq. Biz neft kəmərlərini yerli proqram təminatı ilə qoruyuruq. Ağıllı şəhər konsepsiyamız təhlükəsizliyi artıracaq”.
Süni Zəkanın təhlükəsizliyə təsiri
Yeni dövrün müharibə anlayışının yeni nəsil texnologiyaya və alqoritmə əsaslanan ağıllı müharibələrə çevriləcəyi proqnozu uzun müddətdir gündəmdədir. İndi ölkələrin sahib olduğu təyyarə, tank, raket və digər adi silah və sursatlarla yanaşı, yüksək texnologiyalı pilotsuz və avtonom nəqliyyat vasitələrinin mövcudluğu və kibertəhlükəsizlik məsələsi böyük əhəmiyyət kəsb edir.
Son zamanlarda xüsusilə ölkələr arasında nizamsız miqrasiya hərəkətliliyinin artması və kiberhücum təhdidləri, təhlükəsizlik narahatlıqları ölkə və sərhəd təhlükəsizliyində istifadə edilən süni zəka sistemlərinə marağı artırıb. Bu mövzuda hal-hazırda istifadədə olan pilotsuz uçuş aparatları, üz tanıma sistemləri, sərhəd xəttlərinə yerləşdirilən ağıllı maneələr kimi süni zəkaya əsaslanan sistemlər ön plana çıxır.
Mürəkkəb sistemləri simulyasiya etmək bacarığı
Bu yolla insan qabiliyyətlərini aşaraq böyük və mürəkkəb məlumatlardan istifadə etmək və anlamlandırmaq, özü-özünü düzəldə bilmək, insanlarda idrak proseslərini simulyasiya etmək, mürəkkəb prosesləri effektiv, tez təhlil etmək və əks əlaqə yaratmaq kimi analitik qabiliyyətlərə malik süni zəkaya əsaslanan həllərlə çox disiplinli tədqiqatlar aparıla bilər.
HAVELSAN nələr həyata keçirir?
HAVELSAN komanda və idarəetmə, informasiya və kommunikasiya texnologiyaları və simulyasiya avtonom texnologiyaları kimi sahələrdə illər ərzində qazandığı dəyərli dizayn və inkişaf təcrübəsi ilə hərbi, dövlət və mülki sektorlar üçün qabaqcıl və etibarlı Ölkə Təhlükəsizlik Sistemlərində həllər təklif edir.
Sərhəd təhlükəsizliyi sistemləri ilə lazım olan qabaqcıl texnologiyalardan istifadə edərək, Türkiyənin sərhədləri boyunca, sərhəd patrulunun və fiziki nəzarətin dəstəklənməsi mümkün olmayan ərazilərdə ehtiyaclara cavab verirlər. Unikal məhsullar və həllər sayəsində ərazidə yerləşən sensorlardan məlumat toplamaq, xəritədə izləmək və təhlükəsizlik kameraları ilə birbaşa inteqrasiyanı təmin etmək üçün kritik funksiyaları yerinə yetirə bilirik.
HAVELSAN dəniz texnologiyaları, ağıllı şəhər texnologiyaları, avtonom sistemlər, biometrik məlumat texnologiyaları, kritik obyektlərin təhlükəsizliyi kimi sahələrdə sərhəd təhlükəsizliyinə töhfə verir.
HAVELSAN ilə məhəlli sular nəzarət altındadır
HAVELSAN-ın Sahil Müşahidə və Radar Sistemi SGRS və Gəmi Trafik İdarəetmə Sistemi HAVELSAN VTS dəniz təhlükəsizliyinin təmin edilməsində mühüm rol oynayır.
Ağıllı şəhərlər
Sərhəd təhlükəsizliyi baxımından digər mühüm HAVELSAN konsepsiyası Ağıllı Şəhərlər və Şəhər Təhlükəsizliyi İdarəetmə Sistemidir.
HAVELSAN-ın təkcə Türkiyədə deyil, dünya miqyasında şəkil və video emal texnologiyasına sahib olduğunu desək, yanılmarıq. Çünki HAVELSAN süni zəka ilə dəstəklənən görüntü emal texnologiyaları ilə ağıllı şəhər konsepsiyasında əhəmiyyətli irəliləyişlər əldə edib. Türkiyənin bir çox böyük şəhərlərində, süni zəka ilə dəstəklənən video analitik məhsulu “Eyeminer” və mərkəzi video idarəetmə sistemi “Orbit” ağıllı və təhlükəsiz şəhər konsepsiyası çərçivəsində istifadə olunur.
Təhlükəsizlik pozuntularının aşkarlanmasına baxdığımızda, mərkəzi bir quruluşda ağıllı olmayan kameraları belə ağıllı edən HAVELSAN sistemləri ilə şəhərlərin təhlükəsizliyinə ciddi töhfə verir. Şəkil və video emal üsullarının ən yaxşı şəkildə istifadə edildiyi Şəhər Təhlükəsizliyi İdarəetmə Sistemi KGYS layihəsində də illərdir Türkiyənin 81 əyalətində təhlükəsizliyin və sərhəd təhlükəsizliyinin təmin edilməsində HAVELSAN-ın mühəndislik qabiliyyəti mühüm rol oynayır.
Avtonom sistemlər
HAVELSAN-ın sərhəd təhlükəsizliyinə töhfə verdiyi başqa bir texnologiya sahəsi avtonom texnologiyalardır. Şirkət, 2020-ci ildə ilk dəfə Türkiyə üçün təqdim olunan DIGITAL UNION Texnologiyası sayəsində havada, quruda və dənizdə avtonom şəkildə hərəkət edə bilən, sürü alqoritmləri ilə işləyə bilən yüksək texnologiyalı insansız quru platformaları ailəsinə sahibdir.
2 il kimi qısa müddətdə ciddi inkişaflar əldə edilən bu texnologiyada BARKAN insansız quru platforması və BAHA Pilotsuz Uçuş Aparatından sonra, ötən il SANCAR insansız dəniz platforması və KAPGAN insansız quru platforması təqdim olunaraq çox əhəmiyyətli irəliləyişlər əldə olunub. Bu çərçivədə sözügedən platformaların sərhəd təhlükəsizliyi üçün böyük töhfə verəcəyi şübhəsizdir.
Dəyanət Ağalarlı
Ordu.az
